Presiden Kumpulan IsDB bertemu Menteri Kewangan Brunei bincang CEF

Presiden Kumpulan Bank Pembangunan Islam (IsDB), Dr. Muhammad Al-Jasser, mengadakan pertemuan dengan Menteri Kewangan II Brunei Darussalam merangkap Gabenor Ganti IsDB, Mohd Amin Liew Abdullah, di Bandar Seri Begawan.

Seperti dilaporkan agensi berita Saudi SPA pada 6 Oktober 2026, pertemuan itu memberi tumpuan kepada usaha mempercepat pelaksanaan Rangka Kerja Penglibatan Negara (CEF) baharu serta memperkukuh mekanisme yang diperlukan untuk menterjemah keutamaan rangka kerja tersebut kepada kerjasama yang nyata dan praktikal.

Perbincangan turut menyoroti peranan Jawatankuasa Pemandu Bersama CEF dan kumpulan kerja khusus dalam mengenal pasti projek dalam bidang kewangan Islam, keselamatan makanan dan perusahaan kecil dan sederhana, bagi menyokong keutamaan pembangunan Brunei Darussalam.

Apakah yang sebenarnya dimaksudkan dengan Rangka Kerja Penglibatan Negara, dan mengapa ia menjadi instrumen penting dalam hubungan antara IsDB dan negara anggotanya? CEF merupakan kerangka yang menyelaraskan keutamaan pembangunan sesebuah negara anggota dengan sokongan pembiayaan dan kepakaran teknikal daripada Kumpulan IsDB. Ia berfungsi sebagai panduan bersama supaya projek yang dibiayai benar-benar menepati keperluan tempatan, bukan sekadar senarai program yang disusun dari jauh.

Pertemuan di Bandar Seri Begawan itu bukan sekadar kunjungan protokol. Ia menyentuh persoalan pelaksanaan, iaitu peringkat yang sering menjadi cabaran terbesar dalam mana-mana kerjasama pembangunan. Apakah gunanya sebuah rangka kerja yang tersusun rapi jika ia tidak diterjemahkan kepada projek yang boleh dilihat, dirasai dan diukur oleh rakyat? Persoalan inilah yang mendasari perbincangan mengenai mekanisme yang diperlukan untuk mengubah keutamaan CEF menjadi kerjasama yang konkrit.

Dalam konteks ini, Jawatankuasa Pemandu Bersama CEF memainkan peranan sebagai platform penyelarasan antara IsDB dan pihak berkuasa Brunei Darussalam. Kumpulan kerja khusus pula berfungsi mengenal pasti projek dalam bidang-bidang yang telah dipersetujui. Pembahagian tugas sebegini membolehkan setiap pihak menumpukan kepakaran masing-masing, sekali gus mengurangkan pertindihan usaha dan mempercepat proses kelulusan.

Tiga bidang yang dinyatakan dalam pertemuan itu ialah kewangan Islam, keselamatan makanan dan perusahaan kecil dan sederhana. Ketiga-tiganya bukan pilihan rawak. Kewangan Islam merupakan bidang yang sinonim dengan Brunei Darussalam sebagai sebuah negara yang mengamalkan sistem kewangan patuh syariah, dan ia juga menjadi teras kepada model pembiayaan IsDB sendiri. Apakah kelebihan kewangan Islam berbanding pembiayaan konvensional dalam konteks projek pembangunan di negara kecil? Sokongan kepada perusahaan kecil dan sederhana pula menyentuh nadi ekonomi kerana sektor ini menampung sebahagian besar pekerjaan dan menjadi tulang belakang perniagaan tempatan.

Keselamatan makanan adalah bidang yang semakin mendapat perhatian di peringkat global. Bagi sebuah negara kecil yang bergantung kepada import untuk sebahagian besar keperluan makanan, memperkukuh rantaian bekalan dan meningkatkan pengeluaran tempatan adalah keutamaan yang tidak boleh ditangguh. Bagaimanakah kerjasama dengan IsDB boleh membantu Brunei Darussalam mengurangkan kebergantungan itu tanpa mengenepikan kualiti dan kemampuan rakyat?

Kedudukan Mohd Amin Liew Abdullah sebagai Menteri Kewangan II dan Gabenor Ganti IsDB bagi Brunei Darussalam memberi dimensi tersendiri kepada pertemuan itu. Sebagai gabenor ganti, beliau berada dalam kedudukan yang membolehkan beliau memahami kedua-dua sisi meja, iaitu keperluan pembangunan negaranya dan keupayaan pembiayaan institusi itu. Apakah nilai tambah apabila seorang pembuat dasar negara juga merupakan sebahagian daripada struktur tadbir urus bank pembangunan tersebut?

Dr. Muhammad Al-Jasser pula mengetuai Kumpulan IsDB, sebuah institusi yang berpangkalan di Jeddah dan berperanan menyalurkan pembiayaan pembangunan kepada negara anggota di pelbagai rantau. Kepimpinan beliau dalam pertemuan ini menunjukkan kesinambungan penglibatan IsDB dengan negara anggota di Asia Tenggara, satu rantau yang mempunyai hubungan lama dengan bank itu.

Perlu diingat bahawa Brunei Darussalam bukan sahaja penerima pembiayaan, malah merupakan anggota aktif dalam struktur IsDB. Peranan sebagai Gabenor Ganti menunjukkan penglibatan negara itu dalam proses membuat keputusan dan tadbir urus institusi tersebut. Hubungan sebegini bersifat dua hala, iaitu negara anggota menyumbang kepada hala tuju bank, sementara bank menyokong keutamaan pembangunan negara anggota.

Apakah yang membezakan pendekatan CEF daripada cara lama kerjasama pembangunan? Salah satu perbezaan utama ialah penekanan kepada pemilikan negara. Rangka kerja ini dibina berdasarkan keutamaan yang ditetapkan oleh negara anggota sendiri, bukan diselaraskan sepenuhnya mengikut kehendak pemberi pembiayaan. Pendekatan ini dianggap lebih mampan kerana projek yang selaras dengan dasar negara lebih mudah diteruskan selepas tempoh pembiayaan tamat.

Namun, pelaksanaan tetap memerlukan mekanisme yang jelas. Di sinilah peranan jawatankuasa pemandu dan kumpulan kerja khusus menjadi penting. Tanpa struktur pemantauan yang berkesan, keutamaan yang disenaraikan dalam dokumen rangka kerja boleh kekal sebagai hasrat tanpa hasil. Bagaimanakah kemajuan sesuatu projek diukur, dan siapa yang bertanggungjawab memastikan sasaran dipatuhi?

Pertemuan di Bandar Seri Begawan itu juga mencerminkan kepentingan hubungan peribadi dan institusi dalam diplomasi pembangunan. Pertemuan bersemuka membolehkan perbincangan yang lebih mendalam mengenai halangan pelaksanaan, sesuatu yang sukar dicapai melalui surat-menyurat rasmi semata-mata. Apakah isu-isu yang mungkin dibangkitkan dalam sesi seumpama ini yang tidak akan muncul dalam laporan bertulis?

Dari sudut yang lebih luas, penglibatan IsDB di Asia Tenggara menunjukkan bahawa institusi kewangan pembangunan Islam mempunyai jangkauan yang melampaui Timur Tengah. Negara-negara di rantau ini mempunyai keperluan yang berbeza, dan pendekatan yang disesuaikan mengikut konteks tempatan menjadi semakin penting. Brunei Darussalam, dengan saiz penduduk yang kecil tetapi pendapatan per kapita yang tinggi, mempunyai profil pembangunan yang tersendiri berbanding negara anggota lain.

Apakah cabaran khusus yang dihadapi oleh negara kecil dalam melaksanakan projek pembangunan berskala besar? Antara cabarannya ialah kekangan tenaga kerja teknikal, keperluan kepakaran khusus dan saiz pasaran yang terhad. Kerjasama dengan institusi seperti IsDB boleh membantu mengatasi sebahagian daripada kekangan ini melalui pemindahan pengetahuan dan sokongan teknikal, bukan hanya pembiayaan kewangan.

Dalam bidang kewangan Islam, Brunei Darussalam mempunyai kedudukan yang kukuh dengan kerangka kawal selia yang mantap. Kerjasama dengan IsDB dalam bidang ini berpotensi memperluas akses kepada instrumen kewangan Islam yang boleh menyokong pembiayaan projek infrastruktur dan perusahaan. Apakah bentuk instrumen yang paling sesuai untuk konteks sebuah negara kecil dengan pasaran kewangan yang matang?

Bagi perusahaan kecil dan sederhana, cabaran utama biasanya bukan kekurangan idea, tetapi akses kepada pembiayaan dan pasaran. Program yang menyokong sektor ini perlu direka bentuk dengan teliti supaya bantuan sampai kepada perniagaan yang benar-benar memerlukan, bukan hanya kepada mereka yang sudah mempunyai akses. Bagaimanakah kriteria pemilihan penerima manfaat ditetapkan dalam rangka kerja sebegini?

Keselamatan makanan pula memerlukan pendekatan jangka panjang yang merangkumi teknologi pertanian, pengurusan rantaian bekalan dan kerjasama serantau. Bagi Brunei Darussalam, kerjasama dengan IsDB dalam bidang ini boleh melengkapkan usaha sedia ada di peringkat ASEAN dan hubungan dua hala dengan negara jiran.

Laporan SPA tidak menyatakan butiran lanjut mengenai projek tertentu yang dibincangkan, jumlah pembiayaan, jadual pelaksanaan atau sebarang perjanjian yang ditandatangani semasa pertemuan itu. Ia juga tidak menyebut sama ada pertemuan tersebut menghasilkan keputusan konkrit atau hanya merupakan perbincangan peringkat awal. Pembaca yang ingin mengetahui perkembangan seterusnya perlu menunggu pengumuman rasmi daripada pihak berkuasa berkaitan.

Yang jelas daripada laporan itu ialah pertemuan tersebut menumpukan kepada pelaksanaan, bukan sekadar pengumuman. Penekanan kepada mekanisme, jawatankuasa pemandu dan kumpulan kerja khusus menunjukkan bahawa kedua-dua pihak memberi perhatian kepada cara sesuatu rancangan itu dijalankan. Apakah yang boleh disimpulkan tentang keutamaan kedua-dua pihak daripada pilihan topik yang dibincangkan?

Pertemuan antara Presiden Kumpulan IsDB dan Menteri Kewangan II Brunei Darussalam ini merupakan satu lagi langkah dalam hubungan kerjasama pembangunan yang telah terbina sejak sekian lama. Ia menunjukkan bahawa dialog antara institusi kewangan pembangunan dan negara anggota terus berjalan, dengan tumpuan kepada hasil yang praktikal dan selaras dengan keutamaan negara masing-masing.

Apakah yang dibincangkan dalam pertemuan Presiden Kumpulan IsDB dengan Menteri Kewangan II Brunei Darussalam? Pertemuan itu memberi tumpuan kepada mempercepat pelaksanaan Rangka Kerja Penglibatan Negara (CEF) baharu dan memperkukuh mekanisme untuk menterjemah keutamaannya kepada kerjasama nyata. Perbincangan turut menyoroti peranan Jawatankuasa Pemandu Bersama CEF dan kumpulan kerja khusus dalam mengenal pasti projek dalam kewangan Islam, keselamatan makanan dan perusahaan kecil dan sederhana, bagi menyokong keutamaan pembangunan Brunei Darussalam.

Apakah peranan Jawatankuasa Pemandu Bersama CEF dan kumpulan kerja khusus? Menurut laporan SPA, jawatankuasa pemandu bersama dan kumpulan kerja khusus berperanan mengenal pasti projek dalam bidang kewangan Islam, keselamatan makanan dan perusahaan kecil dan sederhana. Kedua-dua struktur ini menyokong keutamaan pembangunan Brunei Darussalam dengan menyelaraskan usaha antara IsDB dan pihak berkuasa negara itu, sekali gus membantu menterjemah keutamaan CEF kepada kerjasama yang praktikal dan boleh dilaksanakan.

Siapa yang mewakili Brunei Darussalam dalam pertemuan itu? Brunei Darussalam diwakili oleh Mohd Amin Liew Abdullah, yang memegang jawatan Menteri Kewangan II dan juga merupakan Gabenor Ganti IsDB bagi negara tersebut. Presiden Kumpulan IsDB Dr. Muhammad Al-Jasser mewakili bank itu. Pertemuan berlangsung di Bandar Seri Begawan, seperti dilaporkan agensi berita Saudi SPA pada 6 Oktober 2026.

Mengapa kewangan Islam, keselamatan makanan dan perusahaan kecil dan sederhana dipilih? Ketiga-tiga bidang itu disebut dalam laporan SPA sebagai tumpuan pengenalpastian projek di bawah CEF. Kewangan Islam selaras dengan sistem kewangan patuh syariah Brunei Darussalam dan model pembiayaan IsDB. Keselamatan makanan menyentuh keperluan rantaian bekalan negara kecil, manakala perusahaan kecil dan sederhana menampung sebahagian besar pekerjaan dan menjadi tulang belakang perniagaan tempatan.

Apakah yang tidak dinyatakan dalam laporan SPA mengenai pertemuan ini? Laporan SPA tidak menyatakan butiran projek tertentu yang dibincangkan, jumlah pembiayaan, jadual pelaksanaan atau sebarang perjanjian yang ditandatangani semasa pertemuan. Ia juga tidak menyebut sama ada pertemuan itu menghasilkan keputusan konkrit atau hanya perbincangan peringkat awal. Pembaca perlu menunggu pengumuman rasmi daripada pihak berkuasa berkaitan untuk perkembangan seterusnya.