Friday, October 23, 2026
Sosyal

GASTAT: Yetişkinlerin %59,9’u haftada 150 dakika fiziksel aktivite yapıyor

GASTAT: Yetişkinlerin %59,9’u haftada 150 dakika fiziksel aktivite yapıyor

Suudi Arabistan’da 18 yaş ve üzeri yetişkin nüfusun %59,9’u haftada 150 dakika veya daha fazla fiziksel aktivite yapıyor. Bu oran erkeklerde %63,4, kadınlarda ise %52,9 olarak kaydedildi.

Suudi basın ajansı SPA’nın 22 Ekim 2026’da bildirdiğine göre rakamlar, Genel İstatistik Kurumu’nun (GASTAT) 2026 Fiziksel Aktivite İstatistikleri raporunda yer aldı.

Rapora göre en yüksek katılım oranı %63,0 ile 18-29 yaş grubunda görüldü. En düşük katılım ise %13,4 ile 80 yaş ve üzeri kişilerde kaydedildi.

Peki yetişkin nüfusun yaklaşık beşte ikisinin haftalık 150 dakika eşiğinin altında kalması, ülke genelinde hareketlilik alışkanlıkları hakkında ne anlatıyor?

Rapor, çocuklar ve ergenler için ayrı bir tablo ortaya koyuyor. 5-17 yaş grubundaki çocuk ve ergenlerin %20,3’ü günde 60 dakika veya daha fazla fiziksel aktivite yapıyor. Bu oran erkeklerde %27,1, kadınlarda ise %13,3.

Erkekler ile kadınlar arasındaki fark, yetişkin grubunda da çocuk ve ergen grubunda da dikkat çekiyor. Yetişkinlerde erkeklerin katılım oranı kadınlarınkinden 10,5 puan yüksek. Çocuk ve ergenlerde ise bu fark 13,8 puana çıkıyor.

Peki çocukluk ve ergenlik döneminde ortaya çıkan bu cinsiyet farkının yetişkinlik dönemine taşınan bir örüntüye işaret ettiği söylenebilir mi?

Raporun bir diğer bulgusu, hareketsiz geçirilen zamanla ilgili. Çocuk ve ergenlerin %33,8’i günde 1 saat ile 2 saatten az bir süreyi hareketsiz veya fiziksel olmayan etkinliklerde geçiriyor. Bu tanım, televizyon izlemek veya elektronik cihaz kullanmak gibi faaliyetleri kapsıyor ve okulda geçirilen süre bu hesaba dahil edilmiyor.

Okul saatleri dışında ekran başında veya oturarak geçirilen sürenin üçte bir oranında bir grubu kapsaması, günlük hareket alışkanlıklarının nasıl şekillendiğine dair ne söylüyor?

GASTAT’ın raporu, yetişkinler için haftalık 150 dakika, çocuk ve ergenler için günlük 60 dakika eşiklerini temel alıyor. Bu iki eşik, raporda katılım oranlarının hesaplandığı ölçütler olarak öne çıkıyor.

Yetişkinlerde %59,9’luk genel oran, her on yetişkinden yaklaşık altısının bu eşiği karşıladığını gösteriyor. Geriye kalan yaklaşık dört kişilik bölüm ise haftalık 150 dakikanın altında kalıyor.

Peki haftalık eşiğin hemen altında kalan geniş bir grubun varlığı, politikaların yalnızca eşiği geçenlere değil, eşiğe yaklaşanlara da odaklanmasını gerektirir mi?

Yaş grupları arasındaki dağılım, katılımın yaşla birlikte belirgin biçimde azaldığını gösteriyor. 18-29 yaş grubundaki %63,0’lık oran, raporun en yüksek katılım seviyesi. 80 yaş ve üzeri grupta ise oran %13,4’e iniyor.

Bu iki uç arasındaki fark, 49,6 puanlık bir aralığa karşılık geliyor. Rapor, ara yaş gruplarına ilişkin oranları bu bültende ayrıntılı olarak paylaşmıyor.

Yaş ilerledikçe katılımın bu denli düşmesi, hareketliliğin yaşam boyu sürdürülmesi konusunda hangi soruları gündeme getiriyor?

Çocuk ve ergenlerde günlük 60 dakika eşiğini karşılayanların oranı %20,3. Bu, 5-17 yaş grubundaki her beş kişiden yaklaşık birinin bu eşiği tuttuğu anlamına geliyor.

Aynı grupta hareketsiz geçirilen süreye ilişkin bulgu ise %33,8. Yani çocuk ve ergenlerin yaklaşık üçte biri, okul dışındaki zamanının günde 1 ila 2 saatten azını televizyon veya elektronik cihaz karşısında geçiriyor.

Peki günlük hareket eşiğini tutan her beş çocuktan birinin oranı ile hareketsiz geçirilen zamanın üçte biri bulması arasındaki ilişki nasıl okunmalı?

Rapordaki cinsiyet dağılımı, hem yetişkin hem de çocuk ve ergen gruplarında erkeklerin önde olduğunu gösteriyor. Yetişkin erkeklerde oran %63,4 iken kadınlarda %52,9. Çocuk ve ergenlerde erkekler %27,1, kadınlar %13,3.

Çocuk ve ergen grubundaki farkın yetişkin grubundakinden daha geniş olması, katılım farkının erken yaşlarda daha belirgin biçimde ortaya çıktığına işaret ediyor.

Erken yaşlarda beliren bu ayrımın ilerleyen dönemde daralması mı, yoksa kalıcı hale gelmesi mi beklenmeli?

GASTAT’ın 2026 Fiziksel Aktivite İstatistikleri raporu, SPA tarafından 22 Ekim 2026’da Riyadh dateli olarak duyuruldu. Bülten, yerel saatle 13:50, GMT ile 10:50 zaman damgasını taşıyor.

Rapor, yetişkinler için haftalık 150 dakika, çocuk ve ergenler için günlük 60 dakika ölçütlerini kullanıyor. Hareketsizlik tanımı ise televizyon izleme ve elektronik cihaz kullanımı gibi faaliyetleri kapsıyor, okul süresi hariç tutuluyor.

Bültende yer alan veriler, ülke genelinde fiziksel aktivite katılımının yaş ve cinsiyete göre nasıl farklılaştığını ortaya koyuyor. Yetişkin nüfusta %59,9’luk genel oran, %63,4’lük erkek ve %52,9’luk kadın oranlarının birleşiminden oluşuyor.

Çocuk ve ergen tarafında ise %20,3’lük genel oran, %27,1’lik erkek ve %13,3’lük kadın oranlarıyla birlikte veriliyor. Hareketsiz geçirilen süreye ilişkin %33,8’lik bulgu da aynı grupta sunuluyor.

Peki bu iki yaş grubuna ait oranların aynı raporda birlikte sunulması, hareketlilik politikalarının yaşam boyu bir yaklaşımla ele alınması gerektiğini gösterir mi?

Raporun yaş dağılımında yalnızca iki uç nokta öne çıkıyor: 18-29 yaş grubunda %63,0 ile en yüksek, 80 yaş ve üzeri grupta %13,4 ile en düşük katılım. Ara yaş gruplarının oranları bu bültende ayrıca belirtilmiyor.

Benzer şekilde, çocuk ve ergenlerde hareketsiz geçirilen sürenin 1 saatten az olduğu grup veya 2 saat ve üzeri gruba ilişkin oranlar da bültende yer almıyor.

Bültende ayrıca bölgesel kırılım, gelir düzeyi, eğitim durumu veya kentsel-kırsal ayrımına ilişkin veri bulunmuyor. Fiziksel aktivite türlerine, tesis erişimine veya katılımın mevsimsel dağılımına dair bilgi de paylaşılmıyor.

Raporda önceki yıllarla karşılaştırma yapılıp yapılmadığı, katılım oranlarının zaman içindeki eğiliminin nasıl olduğu da bu bültenden anlaşılmıyor.

Peki yalnızca tek bir döneme ait oranların bilinmesi, hareketlilikte iyileşme veya gerileme olup olmadığını değerlendirmek için yeterli mi?

Bültende yer alan tüm veriler GASTAT’ın 2026 Fiziksel Aktivite İstatistikleri raporuna dayanıyor. Yetişkin grubu 18 yaş ve üzeri, çocuk ve ergen grubu ise 5-17 yaş olarak tanımlanıyor.

Haftalık 150 dakika eşiği yetişkinler için, günlük 60 dakika eşiği ise çocuk ve ergenler için kullanılıyor. Hareketsizlik ölçümü, okul dışındaki televizyon izleme ve elektronik cihaz kullanımı gibi faaliyetleri kapsıyor.

Bu tanımlar ve eşikler, raporda açıklanan tüm oranların hesaplanma çerçevesini oluşturuyor.

Yetişkinlerde fiziksel aktivite katılım oranları ne durumda? GASTAT’ın 2026 Fiziksel Aktivite İstatistikleri raporuna göre 18 yaş ve üzeri nüfusun %59,9’u haftada 150 dakika veya daha fazla fiziksel aktivite yapıyor. Bu oran erkeklerde %63,4, kadınlarda %52,9 olarak kaydedildi. SPA’nın 22 Ekim 2026’da bildirdiğine göre iki oran arasındaki fark 10,5 puan. Bülten, yetişkin grubuna ilişkin başka bir kırılım paylaşmıyor.

Yaş gruplarına göre katılım nasıl değişiyor? Raporda en yüksek katılım %63,0 ile 18-29 yaş grubunda görülüyor. En düşük katılım ise %13,4 ile 80 yaş ve üzeri kişilerde kaydedildi. Bu iki uç arasındaki fark 49,6 puan. SPA bülteni, ara yaş gruplarına ait oranları ayrıca belirtmiyor. Dolayısıyla katılımın hangi yaş aralıklarında ne hızda azaldığı bu verilerle anlaşılamıyor.

Çocuk ve ergenlerde tablo nasıl? 5-17 yaş grubundaki çocuk ve ergenlerin %20,3’ü günde 60 dakika veya daha fazla fiziksel aktivite yapıyor. Bu oran erkeklerde %27,1, kadınlarda %13,3. Aynı grupta %33,8’i günde 1 saat ile 2 saatten az bir süreyi televizyon izlemek veya elektronik cihaz kullanmak gibi hareketsiz etkinliklerde geçiriyor. Okulda geçirilen süre bu hesaba dahil edilmiyor.

Cinsiyetler arasındaki fark ne kadar? Yetişkinlerde erkeklerin katılım oranı %63,4, kadınların ise %52,9. Aradaki fark 10,5 puan. Çocuk ve ergenlerde erkekler %27,1, kadınlar %13,3 ile temsil ediliyor ve fark 13,8 puana çıkıyor. Bu durum, katılım farkının çocukluk ve ergenlik döneminde yetişkinliğe göre daha geniş olduğunu gösteriyor.

Hareketsizlik nasıl tanımlanıyor? Raporda hareketsiz veya fiziksel olmayan etkinlikler, televizyon izlemek veya elektronik cihaz kullanmak gibi faaliyetleri kapsıyor. Okulda geçirilen süre bu tanımın dışında tutuluyor. Çocuk ve ergenlerin %33,8’i günde 1 saat ile 2 saatten az bir süreyi bu tür etkinliklerde geçiriyor. Bülten, 1 saatten az veya 2 saat ve üzeri gruplara ilişkin oranları paylaşmıyor.

Raporda hangi bilgiler yer almıyor? SPA bülteni bölgesel kırılım, gelir düzeyi, eğitim durumu veya kentsel-kırsal ayrımına ilişkin veri içermiyor. Fiziksel aktivite türleri, tesis erişimi ve mevsimsel dağılıma dair bilgi de bulunmuyor. Önceki yıllarla karşılaştırma yapılıp yapılmadığı belirtilmiyor. Bu nedenle katılım oranlarının zaman içindeki eğilimi tek başına bu bültenle değerlendirilemiyor.