Riyadh’da düzenlenen “Kültürel Miras Varlıklarının Korunması ve İncelenmesi için Nükleer Teknolojilerin Kullanımı” konulu çalıştay, King Abdulaziz City for Science and Technology (KACST) tarafından tamamlandı.
Suudi basın ajansı SPA’nın 7 Ekim 2026’da bildirdiğine göre etkinlik, KACST’in Heritage Commission ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) ile iş birliği içinde organize edildi. Çalıştaya 10 ulusal kuruluşun yanı sıra bir grup uluslararası uzman ve uzmanlar katılım sağladı.
Heritage Commission CEO’su Dr. Jasser Al-Harbash, Krallığın kentsel ve arkeolojik mirasının hassas bir şekilde tespit edilmesi için KACST ile kurulan ortaklığı övdü. Al-Harbash, haritalama ve uydu görüntüleme gibi ileri teknolojilerin kullanımına değindi. Acaba bu teknolojilerle keşfedilecek yeni alanlar neler olabilir? Komisyonun kayıtlarında 55.000’den fazla kentsel miras binası, 14.000 arkeolojik alan ve binlerce arkeolojik eser bulunduğu belirtildi.
KACST Enerji ve Sanayi Sektörü Başkan Yardımcısı Dr. Saeed Al-Shihri, kurumun miras alanında nükleer bilimler ve teknolojilerde ileri düzeyde ulusal kapasiteler geliştirdiğini açıkladı. Bu kapasite, 14 uzmanlaşmış laboratuvar ile 100’den fazla Suudi araştırmacı, mühendis ve teknisyen tarafından destekleniyor. Bilimin koruma süreçlerine entegrasyonu nasıl bir değişim yaratacak?
Dr. Al-Shihri, çalıştayın temel amacının bilimsel yetkinlikleri Krallığın miras sektörünün ihtiyaçlarıyla buluşturmak olduğunu açıkladı. Bu süreçle birlikte önceliklerin belirlenmesine, ortak metodolojilerin geliştirilmesine, yetkinliklerin artırılmasına ve referans veri tabanlarının oluşturulmasına katkı sağlayacak ulusal bir yol haritası oluşturulması hedefleniyor. Bilim ve teknolojiyi mirasın korunmasıyla bağlayan sürdürülebilir bir ekosistem oluşturmak mümkün mü?
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) uzmanı Dr. Assaad Seif, Arap dünyasında kültürel varlıkların yasa dışı ticaretinin yıllık değerinin yaklaşık 6 milyar dolar olduğunu belirtti. Bu durumun, antik eserlerin geri kazanılması ve korunmasına odaklanan bir projenin başlatılmasını tetiklediğini açıkladı. Arap ve uluslararası ortaklıkların güçlendirilmesi bu noktada kritik bir rol oynuyor. Küresel iş birlikleri kaçakçılığı önlemede ne kadar etkili olacak? Teknolojik takip sistemleri bu kaybı durdurabilir mi? Mirasın korunmasında nükleer yöntemler standart haline gelebilir mi?
Metinde çalıştay kapsamında geliştirilen spesifik metodolojilerin detayları veya projelerin uygulama takvimi yer almamaktadır.
Çalıştayın temel amacı nedir? Çalıştay, bilimsel yetkinlikleri Suudi Arabistan’ın miras sektörünün ihtiyaçlarıyla birleştirmeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda önceliklerin belirlenmesi, ortak metodolojilerin geliştirilmesi ve bilim ile teknolojiyi mirasın korunmasıyla bağlayan sürdürülebilir bir ekosistemin oluşturulması hedeflenmektedir.
KACST’in bu alandaki teknik kapasitesi nedir? KACST, miras alanında nükleer bilimler ve teknolojilerde ileri ulusal kapasiteler geliştirmiştir. Bu yapı, 14 adet uzmanlaşmış laboratuvar ile 100’den fazla Suudi araştırmacı, mühendis ve teknisyenin desteğiyle yürütülmektedir.
Heritage Commission’ın kayıtlı varlıkları nelerdir? Heritage Commission tarafından kayıt altına alınmış 55.000’den fazla kentsel miras binası bulunmaktadır. Ayrıca 14.000 arkeolojik alan ve binlerce arkeolojik eser komisyonun kayıtları arasında yer almaktadır.